Amerika Birleşik Devletleri'nin İran'a yönlendirdiği saldırının ardından, bölgedeki gerginlikler hızla arttı. Bu gelişme, piyasalarda kaymalara yol açarken, altın fiyatları düşüşe geçti ve yatırımcılar arasında bir endişe havası oluştu. Risk iştahının azalması beklenirken, Bitcoin gibi riskli varlıklarda bir toparlanma gözlemlendi. Peki, bu dalgalanmalar karşısında nasıl bir strateji izlenmeli? Ekonomist Emrah Lafçı, Tgrthaber.com Ekonomi Editörü Bengü Sarıkuş'un sorularını yanıtladı.
Yükselen Dolar Endeksi Neden?
Lafçı, "Riskler arttığında yatırımcılar genellikle güvenli liman olarak gördükleri varlıklara yönelirler. Bu dönemlerde kripto paralar ve hisse senetleri çoğunlukla tercih edilmez. Kriz anlarında sıkça dillendirilen ‘doların egemenliği sona eriyor’ gibi tartışmalar genellikle gerçeği yansıtmaz; çünkü bu tür durumlarda yine yatırımcılar dolara yönelir" açıklamalarında bulundu. Şu anki dolar endeksinin artışı ve euro/dolar paritesinin düşmesi bunun net bir göstergesi." dedi.
Petrol Krizinin Geleceği
Lafçı, "Brent petrol fiyatları şu an 82 dolar civarına yükseldi. Oysa kısa bir süre önce bu rakam 60 dolara yaklaşmıştı ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası bu doğrultuda 2026 tahminlerini yapmıştı. Petrol fiyatlarındaki yaklaşık %30'luk artış, sadece Türkiye için değil, tüm dünya için büyük maliyet baskıları oluşturuyor." ifadesini kullandı. Ayrıca, bazı LNG terminallerine yönelik saldırılar ve arz kaygıları nedeniyle doğalgaz fiyatlarının da arttığını belirtti.
Hürmüz Krizinin Etkileri
Hürmüz Boğazı’nın Kapatılmasının Sonuçları
Lafçı, "Petrol fiyatlarının artışında İran'ın Hürmüz Boğazı'nı kapatma tehdidin de rolü var. Hürmüz Boğazı, Asya ülkeleri için kritik bir enerji geçiş noktasıdır. Özellikle Çin, Hindistan, Güney Kore ve Japonya bu güzergâhı yoğun bir şekilde kullanmaktadır. Örneğin, Güney Kore'nin Kospi endeksi bugün yaklaşık %7,5 değer kaybı ile kapandı. Küresel piyasalarda ise Nasdaq vadeli işlemleri %2,3, S&P 500 %1,86, Dow Jones %1,75 düşüş gösteriyor. Avrupa'daki borsalarda Almanya DAX yaklaşık %3,7, İngiltere FTSE %2,2, Fransa CAC 40 %2,8 ve İspanya borsası %4,5 civarında bir gerileme kaydediyor. Bu tablo, ciddi bir riskten kaçış trendinin olduğunu ortaya koyuyor." şeklindeki değerlendirmesinde bulundu.
Faiz İndiriminden Beklenti Yok
Lafçı, Türkiye’deki enflasyon verilerinin açıklanması ile birlikte, 12 Mart’ta gerçekleştirilmesi planlanan Merkez Bankası toplantısında bir faiz indirimi kararının alınmayacağı görüşünün yatırımcılar arasında yaygınlaştığını belirtti. "Gidişat, yani savaşın ve petrol fiyatlarının durumu göz önüne alındığında, Nisan ayında da bir faiz indirimi söz konusu olmayabilir. Bu durum, zaten sıkıntılı süreçlerden geçen reel sektör ve krediye ulaşmada zorlanan bireyler için ek zorluklar yaratacak. 2026'nın ikinci yarısında biraz rahatlama beklentisi vardı ancak mevcut gelişmeler bu beklentinin zayıfladığını gösteriyor." dedi.
Hürmüz Krizi ve Türkiye Üzerindeki Etkileri
Uzman, "Petrol fiyatlarındaki artış, Türkiye açısından olumsuz bir gelişme çünkü biz enerji ithalatçısıyız. Buna ek olarak, euro/dolar paritesinin düşmesi ihracatlar üzerinde baskı yaratıyor." dedi.
Yatırımlar konusunda dikkatli olunması gerektiğini vurgulayan Lafçı, "Savaşın etkileri derinleşirse, piyasalarda satışların artması mümkündür. Bu durumda yatırımcıların, risk profillerine göre hareket etmeleri önemlidir. Daha düşük risk tercih edenler için sabit getirili araçlar öne çıkabilir." açıklamalarında bulundu.
Altın Fiyatları Nerede?
Altın Fiyatlarındaki Duraksama Nedenleri
Belirsizliklerin hâlâ devam ettiğini vurgulayan Lafçı, "Altının değer kazanamaması da bu belirsizliklerden kaynaklanıyor. Piyasalar risk olduğunu kabulleniyor ancak bunun ne kadar süre devam edeceğini kimse ön göremiyor." şeklinde konuştu.
Lafçı, ilk gün ons fiyatının 5400 dolara kadar yükseldiğini, ancak şu anda altın fiyatlarının duraklama aşamasına geçtiğini belirtti. Ayrıca bazı yatırım fonlarının, “eğer olaylar kötüleşirse nakit bulunduralım" düşüncesiyle altın sattığını; ardından koşullarının normalleşmesi ile tekrar alım yaptıklarını belirtti. Ancak bu noktada henüz kesin bir değerlendirme yapmanın erken olduğunu ekledi. Şu an itibarıyla, hem kurumsal hem de bireysel yatırımcıların altın alımına yönelik güçlü bir talep göstermediği gözlemleniyor." dedi.
Gerginlik Devam Edecek
Lafçı, İran yönetiminin üst düzey yetkililerine yönelik yapılan saldırılar sonucu rejimin hızla çöküşünün beklenmesinin gerçekçi olmadığını ifade ederek, gerginliğin bir süre daha sürdüğüne dair öngörülerde bulundu.
Lafçı ayrıca, küresel piyasalarda riskten kaçışın artığını belirterek, "Borsalarda düşüşler devam etmekte ve dolar güçleniyor. Türkiye'de TL faizleri bir süre daha cazip düzeylerde kalabilir. Risk almak istemeyen yatırımcılar için kısa vadede para piyasası fonları ve yüksek faizli mevduatlar daha güvenli seçenekler arasında öne çıkıyor." diyerek yatırımcıları dikkatli olmaları konusunda uyardı.
